Knolvoet in bloemkool: zo houd je de teelt gezond

Plagen die bovengronds toeslaan, zijn makkelijk te herkennen. Maar wat zich onder de grond afspeelt, kan minstens even schadelijk zijn voor het gewas. In de koolteelt vormt knolvoet een serieuze bedreiging. Dankzij de innovaties van Syngenta Groentezaden kunnen telers hun percelen met meer vertrouwen inzaaien.

Innoveren voor de toekomst

Syngenta was in 2003 en de jaren daarna een van de eerste bedrijven die een breed assortiment knolvoetresistente koolrassen op de markt bracht, waaronder witte kool, bloemkool en spruitkool. Later volgden ook resistente broccoli- en savooi koolrassen, waarmee het aanbod verder werd verbreed.

"Het duurde nog een aantal jaren voordat we een commercieel ras op de markt konden brengen," vertelt Pim Neefjes, Global Crop Head for Leafy, Brassica and Okra Crops bij Syngenta, die al in 1987 met de veredeling op dit kenmerk begon. "Maar het was de moeite waard. Het ras Clarina, met knolvoetresistentie, is in Nederland uitgegroeid tot een van de meest geteelde bloemkoolrassen in het land, en niet alleen op percelen met knolvoetbesmetting."

Dit was een belangrijke stap voorwaarts in de beheersing van knolvoet, naast andere agronomische maatregelen zoals bekalking en vruchtwisseling. Tegenwoordig wordt Clarina op grote schaal geteeld in grote delen van Noordwest-Europa.

"Naast de knolvoetresistentie wordt dit ras ook gewaardeerd om zijn algemene eigenschappen, zoals de betrouwbaarheid in de teelt en de kwaliteit van de kool," zegt Neefjes. "Rassen veredelen die betrouwbaar presteren onder uiteenlopende teeltomstandigheden en seizoenen is essentieel. Door rassen te ontwikkelen die beter bestand zijn tegen wisselende weersomstandigheden en tegelijkertijd resistentie bieden tegen ziekten en plagen, ondersteunen we het inkomen van telers en dragen we bij aan een duurzamere en klimaatvriendelijkere landbouw."

Waarom knolvoet zo verwoestend is

Knolvoet wordt veroorzaakt door de slijmzwam Plasmodiophora brassicae, die rustsporen produceert die tientallen jaren in de bodem kunnen overleven. Deze sporen kiemen, infecteren de wortels en worden na afsterven van het gewas via rottend weefsel weer vrijgegeven in de bodem. En zo begint de cyclus opnieuw.

Wordt knolvoet niet aangepakt, dan ontstaan de kenmerkende gezwollen en misvormde wortels met verlies van de fijnere wortelharen, waardoor de opname van water en voedingsstoffen ernstig wordt belemmerd. Andere symptomen zijn een stuntende groei, paarsachtig blad en verwelkte bladeren bij warm weer, wat met de veranderende klimaatomstandigheden en de steeds hogere zomertemperaturen een steeds groter probleem wordt. Knolvoet is met geen enkel gewasbestrijdingsmiddel te behandelen.

Knolvoet komt voor in meer dan 80 landen en veroorzaakt naar schatting opbrengstverliezen van wel 15 procent. Zwaar besmette percelen kunnen zelfs te maken krijgen met een volledige misoogst.

Mildere en nattere winters leiden in grote delen van de wereld tot moeilijke teeltomstandigheden. De vochtige, warme bodem biedt ideale omstandigheden voor het pathogeen, dat buiten een vatbare waardplant niet kan overleven. Bescherming van koolgewassen zoals kool, bloemkool en broccoli is daarmee van groot belang.